logo2smal


59 Shëngjergj en Biofarm Gramsh

De waterval van Shëngjergj

De waterval van Shengjergj was een van die plaatsen waar ik nog eens heen moest als er tijd voor was. Dat was dan nu, een van de laatste details van het geografisch onderzoek, en je moest het inderdaad ook echt leuk vinden om er naartoe te rijden want alleen het doel heiligt niet die hele tocht: een hoop bochten en eerst veel stijgen over de SH54, daarna, vanaf Qaf Priskë dalen, dalen, dalen, tot restaurant Ujëvara, en daar vandaan nog 200 meter verder over de weg en dan naar links de berg op voor nog zo'n 20 minuten. Het pad was aangegeven met echt gigantische strepen wit en rood, ze dropen nog van de verf en dan verwacht je eigenlijk ook goed onderhoud, maar het laatste stuk was eigenlijk levensgevaarlijk: er was een reling maar tussen de reling en waar je kon lopen waren op meerdere plaatsen hele stukken grond naar beneden gestort. Wees gewaarschuwd als je erheen gaat. En ik zou niet weten bij wie je hierover kunt klagen, want er staat nergens iets over ministeriële verantwoordelijkheid of verantwoordelijkheid überhaupt.


u watervalBij het begin van het pad naar boven

wwHet pad naar de waterval

padwHet laatste stukje en de toch wat schrale beloning

Qaf Priskë

Wat wél leuk en een klein evenementje was, was de plek waar je de SH54 verlaat, Qaf Priskë. Er was daar een soort laagte met een deels met beton aangesmeerde rotswand die beschilderd was met ramen en deuren, alsof het woningen waren in de wand. Het bleek te gaan om een soort filmset. Een jongen was bezig sommige delen aan te kleden met tapijten enzo.  Een andere jongen kwam naar ons toe en legde uit dat er muziekclips werden opgenomen. Voor welke artiest, vroeg ik. O voor allemaal, zei hij. Een paar mooie meiden stonden achter een auto om te worden geschminkt, het was wel apart om te zien.

qaf priskeQaf Priskë

meidenmeidenDe opnamen


De weg naar Biofarm Gramsh

Na deze happening  hoefden we alleen nog maar naar Biofarm Gramsh, ook zo'n naam die maar in mijn hoofd blijft zitten,, een plek in de bergen langs de SH71 die de (over hele stukken geheel verdwenen rivier de) Devoll volgt. Of we er met een gewone auto konden komen, had ik nog gevraagd in mijn correspondentie met de eigenaar, en hij had ja gezegd, maar toen we bij  Bulçar naar boven wilden zoals de navigatie aangaf, bleek het om een soort Via Egnatia te gaan, een pad van oude keien in het zand waar je niet eens te voet overheen kon, laat staan met de auto. Nee, je moet vijf minuten verder rijden, zei de eigenaar Xhuli door de telefoon, tot je een bord ziet. We herademden, o gelukkig! Tot we bij die bewuste weg kwamen, want die bleek niet veel beter en na 1 km werden we steeds benauwder vanwege de banden. Dus we parkeerden bij een restaurantje en vroegen Xhuli ons op te halen en het was niet voor niets want na een dik kwartier kwam hij aangescheurd in een auto die zo hoog was dat we er nauwelijks in konden.

Hoe doen de Albanezen dat, vroegen wij, verwisselen jullie elk half jaar je banden ofzo? Albanezen zijn een beetje gek, zei Xhuli, ze houden van de peper. De adrenaline, vroeg ik, of de testosteron? Yeah, zei hij, en gaf nog wat gas in de hoop dat we kleine gilletjes zouden slaken. 

Toch waren we blij dat we waren gegaan, we hadden een leuk vrijstaand huisje met een balkon en vanuit het restaurant, waar voortdurend een filmpje draaide van Xhuli met Alma Çupi van Histori.al (de wilde folklore van dit land), was het uitzicht weergaloos: op de Tomorr, waarvan de toppen nog besneeuwd waren, en de lagere bergen, al die schakeringen van grijs, prachtig was het. Er waren een paar families uit Tirana, iedereen stond voor het raam om naar de zonsondergang te kijken. Wel weer een curieuze badkamer: met de douche boven de wc, en boven de wastafel een kast waar je zo'n beetje onder moest duiken.


h jHet huisje en de Tomorr

zonUitzicht uit het restaurant

Geen excursie naar Grabovë e Sipermë

De volgende ochtend, dat was vanochtend, wilden we op excursie naar Grabove e Sipermë, het hooggelegen dorp beroemd om zijn Vlach-bevolking en natuurlijke wasmachine van een uitgeholde rots waar het water uit de bergen wild in rondstroomde dat al jaren tot mijn verbeelding spreekt. Hoe laat gaan we, vroeg ik Xhuli om 9 uur. Over een half uur, zei hij. Anderhalf uur later was er een hoop beweging voor de deur van het restaurant en werden alle Landrovers en Jeeps in stelling gebracht, waar een heleboel dames uit Tirana zich in naar binnen hijsden. Wat leuk, dachten wij nog, we gaan met zijn allen. Maar zij bleken naar een meertje te gaan, Liqeni e Dushu en Xhuli raadde ons aan om mee te gaan, want het was daar veel leuker. Nee, zei ik, ik wil naar Grabovë en toen kwam hij even later met een papiertje waarop stond 100 euro (alsof hij ook ineens geen Engels meer sprak). Dat vonden wij natuurlijk te duur.


uitzichtbandUitzicht richting Tomorr

kokenkokenEen pan met vlees

zaalOntbijt in Biofarm Gramsh

hartxhuliXhuli met zijn speeltje

jeepsHet begin van de jeepshow

Liqeni i Dushu

We hadden zwaar de pest in. Die stomme uitslover, kon hij echt niets anders bedenken als hij geen zin had? Echt een patriarchaal bolwerk hier. Een andere vent, het hulpje van Xhuli denk ik, was alleen maar de meisjes een beetje aan het rondcommanderen en stond zich verder rot te vervelen, wat je overigens ontzettend veel mannen ziet doen hier. Ik reageerde me even lekker op hem af maar toen hij heel beteuterd vroeg of something wrong was en ik Jet Laat maar laat maar hoorde fluisteren, lachte ik weer vriendelijk want dat werkt toch altijd beter. We besloten te lopen naar het meertje en het was een mooie wandeling.van een uur of vier lang, zonder veel bijzonderheden behalve koeien op de weg en 7 motorrijders die zwaaiend voorbij kwamen, een zonder helm.

jetanemoonHet pad en weer wat bosanemonen

meerkoeHet meertje en een koe


Het is nu kwart voor 5 's middag op zondag 19 april en de meeste Tiranezen zijn alweer naar huis. Een paar kinderen spelen nog op het grote grasveld in het midden. Straks begon het ineens te donderen, maar het bleef bij geluid. Regen hebben we helemaal nog niet gezien in Albanië, alleen maar zonneschijn.



Door naar de volgende aflevering
Terug naar het overzicht van dit blog
Naar artikelen over Albanië
Naar mijn reisgids




Heb je opmerkingen, tips of prangende vragen?
Mail me


Tekstbureau Yvonne van Osch
Binnenkadijk 117, 1018 ZE Amsterdam
opschrift@tip.nl | 06-37313100